Opcja otwiera dla użytkownika – planisty produkcji formatkę dla zapisu/podglądu ilości potwierdzonych w zamówieniach odbiorców. Same zamówienia, w ich obsłudze przez handlowca, w momencie potwierdzania przez niego poszczególnych pozycji – są wstępnie sprawdzane na dotrzymanie żądanej daty odbioru ze względu na dostępny zapas (dla wyrobów wytwarzanych 'Na zapas' lub półfabrykatów 'Dla montażu', jeśli są częścią zamienną) oraz we wszystkich trybach ze względu na cykl wykonania. Ponieważ handlowiec, mimo nie wykonalności żądanej daty odbioru, może zamówienie takie zatwierdzić, więc zostaje ono ponownie ujawnione planiście do weryfikacji i w jej wyniku 'Zautoryzowane' tj. dopisanie jego ilości potwierdzonych do planu lub zablokowane. Pozycje wykonalne w oknie planisty (po sprawdzeniu – przycisk Sprawdź), mogą zostać zapisane do planu (przycisk Zapis do planu), natomiast opóźnione zostają – jako takie – wyświetlone w kolorze czerwonym, uzyskując programowy wpis w samym zamówieniu odbiorcy, w zakładce 'Dane planistyczne' i jeśli równocześnie zablokowane przez planistę, to w postaci tekstu: „Realizacja zamówienia możliwa w dacie planowanej. Zablokowane przez planistę". Tamże, w polu 'Stan planistyczny, jest powtórzony tekst: 'Zablokowana przez planistę'. Co do Daty planowanej: otóż w trakcie weryfikacji planista każdorazowo sprawdza wykonalność produkcji i program zwraca możliwą do dotrzymania datę, która jest określana mianem 'Daty planowanej' ( w odróżnieniu od 'Daty odbioru' żądanej przez klienta). Oczywiście, blokowane powinny być pozycje zamówień, dla których data planowana jest istotnie późniejsza od daty odbioru. Jeżeli mimo opóźnienia, planista zdecyduje się jednak zapisać zamówioną ilość do planu, to wpis w zamówieniu ma postać tekstu: Realizacja zamówienia możliwa w dacie planowanej. W tym przypadku data planowana jest także późniejsza od daty odbioru, ale ma ona (obliczeniowa data planowana) już tylko charakter informacyjny. W polu 'Stan planistyczny' figuruje, bowiem tekst 'Zautoryzowana przez planistę'. Znaczy to, że handlowiec ma prawo oczekiwać, iż wyrób spłynie w dacie odbioru, a sprawą planisty jest jak zapewnić spływ wyrobu w tym terminie, mimo, iż program podpowiada późniejszą datę planowaną. W mechanizmach systemu rozplanowywania wyrobu, jego zwalniania do produkcji itp. – przyjmowana jest wówczas data odbioru i z niej wynikła data uruchomienia. Przy opóźnieniu >0 data uruchomienia jest datą 'dzisiaj'. Jeżeli planista w trakcie swej sesji nie podjął decyzji, co zrobić z opóźnioną pozycją, to o ile wykonał względem niej sprawdzenie (przycisk Sprawdź dostępność w oknie planisty), wówczas pozycja zamówienia uzyskuje w zamówieniu wpis: Realizacja zamówienia możliwa w dacie planowanej, z tym jednak, że pole 'Stan planistyczny' ma wpis: 'W autoryzacji planisty'. Pozycja taka przy określonej kombinacji filtrów okna planisty, pojawi mu się w dowolnej kolejnej sesji, dla rozstrzygnięcia. Pozycja, względem, której brak zastrzeżeń, co do wykonalności daty odbioru, po dokonaniu sprawdzenia i zapisaniu do planu, ma w zamówieniu odbiorcy wpis:
Zamówienie wykonalne w terminie, zaś Stan planistyczny = 'Zautoryzowana przez planistę'
Poza zamówieniami „nowymi", po raz pierwszy wprowadzanymi przez handlowców do systemu i do planu, mamy w obsłudze:
●wspomniane już uprzednio zamówienia zablokowane, które do planu nie weszły i jeżeli handlowiec ich nie skasował lub zmodyfikował poprzez ustalenie nowej daty odbioru, to mogą być – jako takie – ponownie naczytane przez planistę do „jego" okna obsługi zamówień. Odblokowanie pozycji zamówienia następuje poprzez zmianę daty odbioru w pozycji zamówienia. Data odbioru nie może być wcześniejsza od daty bieżącej. Taka pozycja ponownie pojawi się w oknie planisty do ustalenia daty planowanej.
Uwaga
Zamknięcie zamówienia z pozycją zablokowaną powoduje, że pozycja taka nie pojawia się już w oknie obsługi dla planisty.
●zamówienia uprzednio zapisane do planu, lecz później zmodyfikowane przez handlowca,
●jw. anulowane, (te dwie opcje nie są jeszcze obsługiwane przez system),
●zapisane do planu wcześniej – jako wykonalne, które jednak dla różnych powodów planista chce teraz podejrzeć w swoim oknie – np. poślizg z wykonaniem planowanej produkcji i potrzeba skonfrontowania zaistniałego stanu rzeczy ze „stroną" zamówień,
●zapisane do planu – jako opóźnione.
Mnogość operacyjnego stanu zamówień odbiorców w funkcji ich obsługi w planie, rzutuje na zakres filtrów dostępnych planiście, których ustawienie powoduje żądaną selekcję zamówień do naczytania w oknie:
Rysunek 254. Zapis zamówień do planu produkcji
W zestawie filtrów występują:
●Wybrany odbiorca, zaznaczenie pola i wybranie konkretnego odbiorcy z udostępnionej listy podpowiedzi, zawęzi zakres selekcji zamówień do tych wyłącznie, które pochodzą od wskazanego odbiorcy,
●Wybrany produkt, oddziaływanie jw. z tym, że przy uprzednio zaznaczonym odbiorcy zawężenie wyznaczone jest kombinacją Odbiorca-Produkt , bez uprzednio wybranego odbiorcy naczytywane są wyłącznie zamówienia na wybrany produkt,
●Tryb planowania, filtr nadrzędny zaznaczenie, którego uaktywnia filtry robocze: 'Na zapas', 'Montaż na zamówienie' , 'Produkcja na zamówienie' , 'Dla montażu'. W układzie filtrów roboczych brak jest trybu 'Na potrzeby wtórne' – z uwagi na to, że selekcjonujemy zamówienia odbiorców, które mogą dotyczyć wyłącznie sprzedażnych wyrobów gotowych (wyrobów finalnych i części zamiennych), a przecież składniki wyrobów niebędące częściami zamiennymi – wyrobami gotowymi nie są. Z kolei wystąpienie filtru trybu 'Dla montażu' – właściwego komponentom I poziomu struktury wyrobu wytwarzanego w trybie ' Montaż na zamówienie' – z definicji odnosi się do składników, które jednak mogą być równocześnie częściami zamiennymi. Ponieważ w przypadku kolizji trybów, tryb 'Dla montażu' przebija pozostałe, więc aby nie przegapić takich pozycji w selekcji do okna, filtr został wprowadzony.
Stan planistyczny pozycji zamówienia został rozdzielony na dwie grupy:
●Zamówienia nowe – wprowadzone do systemu przez handlowca i oczekujące na decyzje planisty. W obrębie grupy wyróżniono zamówienia: 'Do autoryzacji' (status inicjalny, uzyskany przez pozycje zamówienia z chwilą potwierdzenia jej przez handlowca w jego obsłudze zamówienia odbiorcy) , 'W autoryzacji' (naczytane już przez planistę do okna i sprawdzone przez niego przez użycie przycisku Sprawdź, ale jeszcze niezapisane do planu ani też niezablokowane) oraz 'Zablokowane' (te pozycje okna, które po uzyskaniu wyników sprawdzenia planista uznał za nie wykonalne w żądanej dacie odbioru i zablokował przez użycie przycisku Zablokuj).
●Zamówienia w planie – w obrębie grupy wyróżniono zamówienia, które zostały już pozytywnie Zautoryzowane przez planistę, a zatem są zapisane w planie oraz Anulowane – ta opcja nie jest jeszcze obsługiwana w systemie.
Poza wymienionym filtrami zaaranżowano jeszcze dodatkowe dla:
●Opóźnienia z rozróżnieniem na Wykonalne oraz Opóźnione, gdzie kwalifikacja polega na porównywaniu dat odbioru i planowanej, (gdy planowana jest późniejsza, to zamówienie jest opóźnione) oraz
●Dat odbioru, gdzie dostępne jest deklarowanie przedziału od – do.
Filtry nie tworzą alternatyw, tzn. zaznaczenie któregokolwiek nie blokuje możliwości zaznaczenia jednego z pozostałych. Na zamieszczonym wyżej obrazie widać w wykazie zróżnicowany wynik selekcji dla zaznaczonej kombinacji filtrów. Względem uzyskanego w oknie zakresu pozycji zamówień, planista może przedsięwziąć kilka akcji, korzystając z funkcjonalnych przycisków jak niżej:
Wykonanie akcji sterowanej przyciskiem uwarunkowane jest uprzednim zaznaczeniem wybranego wiersza lub wielu wierszy.
Uwaga
Jeśli zaznaczono więcej niż jeden wiersz, a odnoszą się one do tego samego produktu w różnych ilościach lub datach odbioru, to podczas wykonywania danej akcji każdy przypadek jest realizowany oddzielnie, tak jak by pozostałych nie było. Jeżeli chcemy, aby dla tego samego produktu w różnych datach były uwzględniane wyniki akcji dla wcześniejszego działania, należy zaznaczyć jeden wiersz, wykonać akcję, po czym zaznaczyć kolejny wiersz i wykonać daną akcję.
Jeżeli nastąpiło uruchomienie akcji przyciskiem:
Sprawdź, to w przypadku wyrobów z trybem 'Na zapas' lub 'Dla montażu' program szuka wpierw zapasu magazynowego z produktem w stanie gotowym. W zależności od wyniku (całkowite lub częściowe lub w ogóle brak pokrycia zapasem) – następuje ewentualne wyliczenie ilości do pełnego/uzupełniającego „do-produkowania", przy czym względem tej ilości, po spartiowaniu (wg ilości partii planistycznej) następuje ustalenie wykonalnej daty zakończenia produkcji, która to data jest prezentowana w oknie, jako 'Data planowana'. Przy niemożności zrealizowania cyklu wytworzenia w „normalnym trybie" program wykorzystuje systemowy parametr 'Limit skracania cyklu' a przy planowanej wielkości uzupełnienia stanowiącej krotność partii planistycznej – także produktowy parametr 'Zakładka w kolejce partii'. Jeżeli Data planowana jest późniejsza od daty odbioru, to naliczane jest opóźnienie w dniach:
W przykładzie jw., wiersze wyświetlone w kolorze zielonym, to pozycje już uprzednio zautoryzowane (a zatem zapisane do planu) i wyświetlone w oknie z filtrów 'Zamówienia w planie'. Pozycje wyświetlone w kolorze czerwonym, to pozycje mające opóźnienie >0. Jako takie mogły już przyjść „od handlowca" i inicjalnie wyświetlić się na czerwono, ponieważ przy potwierdzaniu przez handlowca już okazały się opóźnione i wielkość opóźnienia jest wpisana w danych zamówienia. Ponowne sprawdzenie przez planistę ma swój sens, ponieważ dla różnych powodów sesje pracy z zamówieniem handlowca od późniejszej, analogicznej sesji planisty może oddzielać odstęp czasu dnia lub więcej i zamówienie wykonalne u handlowca stało się w związku z tym nie wykonalne u planisty. Nadto, w porównaniu z handlowcem planista dysponuje w przypadku wyrobu montowanego na zamówienie – dodatkowym narzędziem w postaci możliwości sprawdzenia sytuacji odnośnie do komponentów dla montażu.
W zależności od oceny wyników sprawdzenia jw. planista może zaznaczoną po sprawdzeniu pozycję zapisać do planu – przycisk:
Zapis do planu, lub zablokować – przycisk Blokada zamówienia. Jeżeli nastąpił zapis do planu, to, jeżeli ma miejsce uzupełniające uruchomienie produkcji, wówczas bez względu na opóźnienie zarówno sama ilość zamówiona – co jest oczywiste, jak i spływ produkcji zostają w planie zapisane w dacie odbioru z zamówienia (opóźnienie jest pamiętane). Stosownie do trybu planowania wyrobu, w przypadku 'Na zapas' oraz 'Dla montażu' następuje w planie aktualizacja przewidywanego zapasu dostępnego w dacie odbioru i po niej. Zaktualizowany zapas dostępny jest ujawniany w oknie edycji. W ostatnim wątku należy mieć na uwadze następującą okoliczność, mianowicie, jeżeli do okna nastąpiło naczytanie kilku pozycji zmówienia na ten sam wyrób w rożnych datach, to po sprawdzeniu wybranej pozycji (wiersza okna) ilość w kolumnie 'Zapas dostępny zaktualizowany' jest ilością, jaka wystąpiłaby w planie, gdyby pozycja została do planu dodana. Jeżeli kolejna późniejsza pozycja tego samego wyrobu z okna zostanie sprawdzona, to wynik jest analogiczny jak wyżej, tzn. program abstrahuje od potencjalnego dopisania do planu pozycji wcześniej sprawdzonej (bo nie została jeszcze zapisana !) i tym samym potencjalnie zaktualizowanego przez nią zapasu. Oznacza to, że zwracana sprawdzeniem późniejszej pozycji ilość 'Zapasu dostępnego zaktualizowanego' jest taka jakby tylko ta z kolei wyłącznie była dodana do planu. Może to prowadzić do pewnej dezorientacji, ale jest poprawne logicznie. Jeżeli któraś z pozycji wyrobu zostanie dodana do planu, wówczas program ujawnia już nowy stan przewidywanego zapasu w planie, zaktualizowany zapisem. Dla ilustracji przyjmijmy przykład gdzie produkt 01/AM91005607 ma ostatni zapis w planie w dniu 22 grudnia, w którym wskutek nadmiarowego względem ilości zamówionej uruchomienia ukonstytuował się zapas w ilości 1 sztuka.:
Obecnie otrzymaliśmy od klienta zamówienie na ten produkt, z żądaną dostawą w trzech różnych datach odbioru, z których najwcześniejsza data jest spóźnioną i okazało się to już w trakcie zapisu tej pozycji przez handlowca, co program handlowcowi, w zapisie zamówienia, skwitował stosownym komunikatem:
Po zatwierdzeniu przez handlowca zamówienie zostało naciągnięte do okna planisty z zapisami:
Wszystkie trzy pozycje są 'Do autoryzacji', przy czym jedna, najwcześniejsza została już na etapie obsługi handlowca zidentyfikowana, jako opóźniona i w oknie została, z podanym opóźnieniem 3 dni, wyświetlona na czerwono.
Jeżeli teraz planista dokona sprawdzenia, obojętnie czy „hurtowo" czy pozycja po pozycji, to uzyskamy takie wyniki:
Wszystkie pozycje zmieniły stan na 'W autoryzacji' (oczekują na decyzję zapisu do planu lub zablokowania). Wszystkie też aspirują do (przypadkowego, wszak wyrób ma tryb 'Montaż na zamówienie') zapasu magazynowego w ilości 1 sztuki, który, jak wskazano wyżej, ukonstytuował się w dniu 22 grudnia i jest nadal dostępny. Dla każdej pozycji, niezależnie od pozostałych, jest prowadzony bilans z tym zapasem i wyliczane potrzebne uruchomienia uzupełniające a po jego przewidywanym uskutecznieniu naliczony jest 'Zapas dostępny zaktualizowany'. Ilość do uruchomienia jest wielkością z respektowanej partii planistycznej, zadeklarowanej dla produktu w jego zapisie w kartotece PRODUKTY:
Jeżeli teraz planista zdecyduje zablokować 1-szą pozycję, spóźnioną, a zapisać do planu pozycję 2-gą, z datą odbioru w dniu 7-go stycznia, to stan zapisów w planie ulegnie dość gruntownej zmianie i ponowne odświeżenie okna spowoduje zniknięcie pozycji 1-szej, zablokowanej, oraz 2-giej – zapisanej do planu (już nie jest 'Nowa', na co nastawiony jest filtr w nagłówku):
Dla pozostałej pozycji bilans z zapasem dostępnym ma zupełnie inny obraz. Otóż po zapisaniu do planu pozycji drugiej (na 3 sztuki), nastąpiło uruchomienie w planie partii planistycznej = 5 szt., co łącznie z początkowym zapasem =1 sztuka dało po stronie produkcji 6 szt., konstytuując zapas końcowy = 3 szt. Ponieważ pozostała na placu boju pozycja opiewa na 2 sztuki, więc nie ma niedoboru zapasu, nie ma uruchomienia i – co więcej – po dodaniu tej pozycji do planu powstanie 'Zapas dostępny zaktualizowany' w wysokości 1 sztuki.
Jeżeli dokonamy zapisu do planu, to w otrzymamy obraz jego zapisów jak niżej (dla zmieszczenia wszystkich dat użyto tygodniowej formy planu, zaznaczając przepływ zapasów do późniejszych dat z potrzebami):
Pokaż komponenty. Przycisk uruchamia akcję wyszukania komponentów z I poziomu struktury wyrobu i naczytania ich do pomocniczego okna w identycznym prawie układzie bilansowym jak okno samych zamówień. Przycisk daje zwrot wyniku jedynie w przypadku, gdy w oknie zamówień zaznaczymy i wskażemy wiersz z produktem mającym tryb planowania = 'Montaż na zamówienie'. Przykład naczytania takiego zamówienia produktu zobrazowany jest niżej (ze względów poglądowych, liczbę rzeczywistych komponentów dla montażu tego wyrobu ograniczono do dwóch). Zamówienie klienta „zastaje" w planie 1 szt. wyrobu w zapasie:
Po wykonaniu sprawdzenia wykonalności (przyciskiem Sprawdź), możemy podejrzeć stan rzeczy na odcinku komponentów (bezpośrednio zużywanych w montażu produktu) – korzystając z przycisku Pokaż komponenty. W wyniku wywołanej procedury uzyskujemy pomocnicze okno z wykazem komponentów oraz stanem bilansowym ich zapisów w planie:
Jak widać, jeden z komponentów, wyświetlony w kolorze czerwonym, jest nie wykonalny zaś opóźnienie koniecznego dla montażu uruchomienia jego produkcji wynosi 28 dni. Drugi komponent występuje w wystarczającym zapasie dostępnym w potrzebnej dacie.
Warto tu zauważyć, że ilość potrzebna komponentów jest ustalona na poziomie wynikającym nie z ilości potrzebnej wyrobu (11 sztuk), lecz jedynie z ilości koniecznej do uzupełniającego uruchomienia wyrobu (10 sztuk).
W oknie komponentów nie ma możliwości ich edycji. Jeżeli w oknie zamówień wyrobów planista zdecyduje się zapisać wyrób do planu, wówczas automatycznie komponenty, także te z opóźnionym uruchomieniem zostaną również zapisane do planu i w końcowym polu 'Uwzgl. w planie' pojawi się wskazanie tak. W przypadku komponentów obowiązuje ta sama reguła, jak w przypadku wyrobów: jeżeli mimo opóźnienia planista zdecyduje się na zapis do planu, to program wprowadza zadanie spływu także opóźnionego komponentu w dacie jego potrzeby (do montażu) bez względu na to jak dalece wyprzedzałaby ona wykonalną datę planowaną. W takim przypadku uruchomienie, zwolnienie do produkcji ma miejsce w terminie 'dzisiaj'.